Jak skutecznie zmienić formę opodatkowania działalności? Krok po kroku 

Zmiana formy opodatkowania – na czym polega? 

Przedsiębiorca prowadzący jednoosobową działalność gospodarczą może wybrać sposób rozliczania podatku dochodowego z kilku dostępnych form: 

1. skala podatkowa (12% i 32%). 
2. podatek liniowy (19%), 
3. ryczałt od przychodów ewidencjonowanych (od 2% do 17%), 
4. karta podatkowa (tylko dla tych, którzy korzystali z niej wcześniej). 

Zmiana formy polega na złożeniu odpowiedniego oświadczenia w urzędzie skarbowym, dzięki czemu przedsiębiorca w kolejnym roku rozliczeniowym rozlicza się już według nowych zasad. 

Jak zmienić formę opodatkowania w 2026 roku? 

W 2026 roku zasady zmiany formy opodatkowania pozostają podobne jak w latach poprzednich. Przedsiębiorca, który chce zmienić formę rozliczeń musi: 

1. złożyć wniosek lub oświadczenie o zmianie formy do właściwego urzędu skarbowego, 
2. zrobić to w określonym terminie – co do zasady, zmianę formy opodatkowania można zgłosić do 20 dnia miesiąca następującego po miesiącu, w którym został osiągnięty pierwszy przychód w danym roku podatkowym.  
3. prowadzić ewidencję i rozliczenia zgodnie z wybraną formą już od początku nowego roku podatkowego. 

Zmianę formy opodatkowania zgłasza się elektronicznie przez CEIDG (poprzez wniosek CEIDG-1) lub bezpośrednio w urzędzie skarbowym – poprzez pisemne oświadczenie. We wniosku należy wskazać wybraną formę opodatkowania oraz datę rozpoczęcia jej stosowania. Po jego złożeniu urząd skarbowy nie wydaje decyzji – zmiana obowiązuje automatycznie, jeśli wniosek został złożony w terminie.  

Zmiana formy możliwa jest zasadniczo raz w roku – na początku nowego roku podatkowego. Wyjątkiem jest sytuacja, gdy przedsiębiorca rozpoczyna działalność w ciągu roku – wtedy wybór formy następuje w momencie rejestracji. 

Po przekroczeniu ustawowego terminu forma obowiązuje do końca roku i można ją zmienić dopiero w kolejnym. 

Różnice między formami opodatkowania 

Każda forma opodatkowania ma swoje wady i zalety. 

1. Skala podatkowa – jest korzystna, jeśli przedsiębiorca może korzystać z ulg (np. wspólne rozliczenie z małżonkiem), ale ma wyższe stawki przy dużych dochodach. 
2. Podatek liniowy – stała stawka 19% bez względu na wysokość dochodu, ale brak większości ulg. 
3. Ryczałt od dochodów ewidencjonowanych – prosta forma rozliczenia, niskie stawki dla niektórych branż, lecz brak możliwości odliczenia kosztów uzyskania przychodu. 

Dobór formy warto oprzeć na analizie finansowej z doradcą podatkowym – uwzględniając przychody, koszty, ulgi i plany inwestycyjne. 

Jak dobrać najlepszą formę opodatkowania? 

Nie istnieje jedna „najlepsza” forma dla wszystkich. Dla przedsiębiorcy z niskimi kosztami i dużymi przychodami ryczałt może być bardzo korzystny, podczas gdy ktoś ponoszący wysokie wydatki skorzysta na podatku liniowym lub skali. 

Warto przeanalizować strukturę przychodów i kosztów, możliwość korzystania z ulg, planowany poziom dochodów, obowiązki ewidencyjne i księgowe. 

Czy można wrócić do poprzedniej formy? 

Tak, przedsiębiorca może wrócić do poprzedniej formy, ale dopiero od nowego roku podatkowego – na tych samych zasadach, czyli składając ponowny wniosek w ustawowym terminie. Nie ma możliwości cofnięcia zmiany. 

Dlatego warto dobrze przemyśleć decyzję – raz wprowadzona forma obowiązuje przez cały rok, niezależnie od tego, czy okaże się korzystna, czy nie. 

Podsumowanie 

Zmiana formy opodatkowania to skuteczne narzędzie optymalizacji podatkowej, ale wymaga znajomości terminów i zasad. Najważniejsze to: 

• złożyć wniosek w terminie, 
• dobrać formę dopasowaną do realiów firmy, 
• prowadzić odpowiednią ewidencję po zmianie. 

Dobrze przeprowadzona zmiana może znacząco obniżyć obciążenia podatkowe i uprościć rozliczenia. Warto jednak każdorazowo skonsultować decyzję z doradcą podatkowym – by mieć pewność, że wybrana forma faktycznie jest najkorzystniejsza.  

Warto zapoznać się z innymi treściami:

• nowy podatek nieruchomości 2025
• podatek od sprzedaży nieruchomości
• doradca podatkowy kryptowaluty

Tomasz Prokurat

Radca prawny | Doradca podatkowy

Telefon: +48 508 327 308
Email: tomasz.prokurat@litigato.pl

Marta Aniszewska

Radca prawny

Telefon: +48 662 162 798
Email: marta.aniszewska@litigato.pl